|
แบบสอบถาม การวิจัยเรื่อง แนวทางการสนับสนุนศูนย์เรียนรู้ภูมิปัญญาไทย
|
|
|
ความนำ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 มีสาระบัญญัติเป็นกฎหมายสูงสุดที่ใช้สำหรับปกครองประเทศ ซึ่งในการปฏิบัติงานด้านภูมิปัญญาท้องถิ่นโดยเฉพาะมาตรา 46, 69, 81 และมาตรา 289 มีสาระสำคัญเพื่อการส่งเสริม อนุรักษ์ ฟื้นฟู พิทักษ์ ปกป้อง สืบสาน และบำรุงรักษาภูมิปัญญาท้องถิ่นให้เป็นอย่างสมดุลและยั่งยืน ต่อมาพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545 ได้กำหนดขึ้นตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 ดังกล่าว ซึ่งมีสาระสำคัญเกี่ยวกับเรื่องภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยเฉพาะมาตรา 7, 23, 25, 27, 29 และ 57 สรุปสาระสำคัญที่เกี่ยวข้องได้ดังนี้ 1. กระบวนการเรียนรู้ต้องมุ่งปลูกฝังจิตสำนึกคนไทยให้มีความภาคภูมิใจในความเป็นไทยรู้จักรักษาและส่งเสริมภูมิปัญญาท้องถิ่นหรือภูมิปัญญาไทย ตลอดจนรู้จักรักษาผลประโยชน์ส่วนรวมและของประเทศชาติ เพื่อคนไทยรู้จักพึ่งตนเอง มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ ใฝ่รู้และเรียนรู้ด้วยตนเองอย่างต่อเนื่อง 2. กระบวนการเรียนรู้ต้องเน้นความสำคัญทั้งความรู้และคุณธรรม ด้วยการจัดการศึกษาในแต่ละระดับการศึกษาอย่างเหมาะสมทั้งการศึกษาในระบบ การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยเพื่อ คนไทยมีความรู้ในภูมิปัญญาไทยและสามารถประยุกต์ใช้ภูมิปัญญาจากทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม 3. กระบวนการเรียนรู้ภายในชุมชน ให้รู้จักเลือกสรรภูมิปัญญาเพื่อใช้พัฒนาชุมชนและแลกเปลี่ยนเรียนรู้การพัฒนาระหว่างชุมชน ทั้งนี้โดยให้สถานศึกษาร่วมกับบุคคล ครอบครัว ชุมชน องค์กรชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เอกชน องค์กรเอกชน องค์กรวิชาชีพ สถาบันศาสนา สถานประกอบการและสถาบันสังคมอื่น ทั้งทำหน้าที่จัดและสนับสนุนให้มีการจัดการศึกษาอบรม อันนำไปสู่การพัฒนาความรู้ ข้อมูล ข่าวสารและวิทยาการต่างๆ เพื่อใช้พัฒนาชุมชนได้อย่างสอดคล้องกับความต้องการและส่งเสริมความเข้มแข็งของชุมชน 4. สาระของหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานเพื่อความเป็นไทย โดยมีวัตถุประสงค์ใน 5. ภูมิปัญญาท้องถิ่น ก่อเกิดประโยชน์ทางการศึกษา โดยให้หน่วยงานทางการศึกษาระดมทรัพยากรบุคคลในชุมชน เพื่อนำประสบการณ์ ความรอบรู้ และความชำนาญ มาใช้สนับสนุนการมีส่วนร่วมจัดการศึกษา รวมทั้งให้การยกย่องเชิดชูผู้ที่ส่งเสริมและสนับสนุนการจัดการศึกษา 6. การจัดตั้งศูนย์เรียนรู้หรือแหล่งการเรียนรู้ ถือเป็นบทบาทหน้าที่ของภาครัฐต้องส่งเสริม การดำเนินงาน ทั้งนี้เพื่อการมีแหล่งข้อมูลและสถานที่เรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพและเพียงพอต่อ ความต้องการเรียนรู้ของคนไทย จากรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยและพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ ตามที่กล่าวมาข้างต้น จะเห็นว่าการเรียนรู้เกี่ยวกับภูมิปัญญาไทย ถือเป็นเรื่องที่คนในชาติต้องให้ความใส่ใจและตระหนักต่อการส่งเสริม สนับสนุน อนุรักษ์ ฟื้นฟู พิทักษ์ ปกป้อง สืบสาน และบำรุงรักษาโดยการจัดกระบวนการเรียนรู้อย่างผ่านศูนย์เรียนรู้หรือแห่งการเรียนรู้ รวมทั้งการกำหนดเรื่องภูมิปัญญาไทยไว้ในหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน ดังนั้น สถาบันทางสังคมและหน่วยงานต่างๆ ควรให้การดำเนินการและช่วยเหลือ โดยเฉพาะหน่วยงาน ทางการศึกษาซึ่งมี บทบาทโดยตรงในการระดมทรัพยากรเพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ในสาระภูมิปัญญาไทยให้มีประสิทธิภาพและเพียงพอต่อคนในชาติได้สามารถใช้เป็นแนวทางประกอบอาชีพและพึ่งตนเอง ตลอดจนรู้จักเรียนรู้ด้วยตนเองและสามารถดำรงชีวิตอย่างมีความสุข สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา ได้ตระหนักถึงสาระสำคัญของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยและพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติดังกล่าวมาข้างต้น จึงดำเนินงานด้านภูมิปัญญาไทยโดยได้ผลักดันนโยบายส่งเสริมภูมิปัญญาไทยในการจัดการศึกษา (ตามเอกสารแนบมาพร้อม) ซึ่งผ่านมติ |